Główna » Grzegorz Lewkowicz, Księga Limeryków Gdyńskich, WSZYSTKIE WPISY

“KSIĘGA LIMERYKÓW GDYŃSKICH” GRZEGORZA LEWKOWICZA

Autor: admin dnia 14 Luty 2011 Komentarzy: 2

Nasz Portal satyryczny informuje wszystkich Państwa o stworzeniu przez Grzegorza Lewkowicza “dzieła” swojego życia, jakim jest “Księga Limeryków Gdyńskich”.
Pan Grzegorz ukończył limerykowanie Gdyni i właśnie w tych dniach złożył podanie o dotację na wydanie “Księgi Limeryków Gdyńskich” do Urzędu Miasta. Do Naszego Portalu przesłał wersję roboczą, która jest przez niego jeszcze poprawiana. Całość zajmuje ponad 180 stron.

“Księga Limeryków Gdańskich” jest jak pisze sam autor we wstępie : “To pierwsza w Polsce i być może na świecie próba zlimerykowania tak dużego miasta. Zawiera ona 1143 limeryki z nazwami najbardziej znanych miejsc Gdyni, dzielnic, osiedli i ulic dziś aktualnych oraz tych, których już nie ma ale nadal istnieją w pamięci mieszkańców.
              Mam świadomość, że spotkacie tu Państwo lepsze i gorsze limeryki ale nie chciałem odpuścić żadnej gdyńskiej ulicy a przy klasycznej budowie tych utworów, (której bardzo przestrzegam), niektóre nazwy są bardzo trudne do limerykowania. Myślę, że udało mi się wybrnąć z tego problemu i każda ulica, dzielnica oraz osiedle mają tu swoje miejsce…

                        W większości nazwy geograficzne w limerykach są tylko rymotwórcze i nie mają nic wspólnego z fabułą utworu, chociaż wiele miejsc opisanych jest też historycznie, personalnie, czasem żartobliwie ale nigdy złośliwie…

                        Satyra ma swoje prawa i dlatego liczę na wyrozumiałość oraz poczucie humoru władz i mieszkańców Gdyni.

                       KIĘGA LIMERYKÓW GDYŃSKICH” jest swego rodzaju poetyckim i satyrycznym przewodnikiem po naszej pięknej Gdyni. Czasem znajdziemy tu drobne błędy w nazwach ulic, często anegdoty znane jedynie mieszkańcom danej ulicy. Najwięcej jednak jest przypadkowych skojarzeń z nazwą, podyktowanych czasami bardzo małą ilością rymów. A rym i metrum są podstawą limeryków, reszta jest tylko dopełnieniem.

                     Limerykowaniem Gdyni mieli zajmować się wszyscy gdyńscy satyrycy wraz z mieszkańcami miasta. Niestety zostałem sam na placu boju. Po zlimerykowaniu kilku powiatów (kętrzyńskiego, leszczyńskiego i cieszyńskiego oraz udziału w wydaniu limerykowego przewodnika powiatu przasnyskiego), postanowiłem sam opisać limerykiem moje miasto Gdynię…

                                                 Życzę czytelnikom wesołej lektury!.

Kochani gdynianie! – piszcie limeryki!

dzielnice, ulice, troszkę polityki…

Niech każdy rymuje co się tylko da,

a trzeba rymować aa-bb-a.

Pointą wersu piątego, rym daj do pierwszego.

W rytmie zaś pamiętaj zawsze o tym aby,

skrócić wers 3-4 o dwie, trzy sylaby.

Groteska i absurd niechaj w nich króluje,

a każdy piszący słowem rozkoszuje.

                                                                - Grzegorz Lewkowicz …”

Następnie autor wyjaśnia nam pojęcie limeryku : “…

                                             CO TO JEST LIMERYK ?

 

                                            Limeryk jest gatunkiem, którego uprawianie wymaga specjalnych warunków, otoczenia i dobranego towarzystwa ludzi inteligentnych, błyskotliwych, nietuzinkowych, czułych na rym i rytm, a przede wszystkim mających poczucie humoru.

Definicja

To gatunek poezji wierszowanej, wywodzący się z irlandzkiej i angielskiej literatury

ludowej, o charakterze ludycznym. Nazwa pochodzi od miasta Limerick w Irlandii.

Limeryk

przypomina nieco staropolskie fraszki (figliki, facecje). Do europejskich literackich salonów limeryk trafił na przełomie XIX i XX wieku.

Bardzo charakterystyczna jest forma wiersza, w oryginale angielskim ważny jest tok

rytmiczny – wiersz pisany jest zazwyczaj anapestem, wersy 1., 2., i 5. są dłuższe i mają po trzy stopy, zaś wersy 3. i 4. – po dwie stopy; układ rymów aabba.

Dzieje gatunku

Limeryki to wierszyki o charakterze humorystycznym, z elementami purnonsensu,

często nieprzyzwoite czy wręcz obsceniczne do tego stopnia, że w purytańskiej,

wiktoriańskiej Anglii ich druk był oficjalnie zakazany (zakaz ten zniesiono dopiero w latach 60. XX wieku).

Jednym z klasyków angielskiego limeryku był Edward Lear, autor wydanej w Filadelfii w roku 1864 Nowej księgi nonsensu. Twórczość limeryczną uprawiali dla rozrywki wybitni pisarze anglojęzyczni: A. Burgess, J. Conrad, L. Caroll, R. Frost, J. Galsworthy, A. Huxley, J. Joyce, R. Kipling, B. Russell, M. Twain, H. G. Wells…

W literaturze polskiej limeryki tworzyli lub tworzą: K. I. Gałczyński (Limerick, czyli czar bredni), J. Tuwim, a także S. Barańczak i W. Szymborska. W Krakowie działa Limeryczna Loża, ale gatunek ten uprawiają też często anonimowi twórcy.

Jak napisać limeryk?

Limeryk to rymowana anegdota. Pierwszy wers przedstawia głównego bohatera

i miejsce akcji. Wers ten najczęściej kończy się nazwą miejscowości.

Płetwonurkowi z miasta Pekin

W następnej linijce powinna się zawiązać akcja i pojawić zapowiedź dramatu, konfliktu, kryzysu. Może się też objawić druga postać. Rymuje się z pierwszym wersem (aa).

Urodę życia odgryzł rekin.

Trzeci i czwarty wers w klasycznym limeryku jest zawsze krótszy; chodzi o to, by wzmocnić efekt niespodzianki. W tym miejscu rozgrywa się zasadniczy konflikt, tu mamy do czynienia z kulminacją wątku dramaturgicznego. Pojawia się nowy rym (bb), który silnie wiąże ze sobą oba te wersy.

I choć czytał Mao,

Lecz nie odrastało

Ostatnia linijka przynosi rozwiązanie, najlepiej nieoczekiwane, absurdalne, nonsensowne, zabawne. Rymuje się z pierwszym i drugim wersem, dając strukturę aabba. Kiedyś była echem linijki pierwszej, ale większość współczesnych limerystów zrezygnowała z tego, uważając, że takie powtórzenie zubaża i treść, i formę.

Więc pracował jako damski manekin.

(Zacytowany przykładowy limeryk jest autorstwa Wisławy Szymborskiej).

                                                                                                   – Grzegorz Lewkowicz “

Digg this!Dodaj do del.icio.us!Stumble this!Dodaj do Techorati!Share on Facebook!Seed Newsvine!Reddit!Dodaj do Yahoo!

Odpowiedzi: 2 do wpisu ““KSIĘGA LIMERYKÓW GDYŃSKICH” GRZEGORZA LEWKOWICZA”

  1. Tadeusz mówi:

    Panie Grzegorzu, czapki z głów przed takim dziełem, może mnie to natchnie by napisać coś podobnego o moim Chełmie.

  2. Grzegorz L. mówi:

    Miło mi donieść, że po pozytywnej opinii Rady Programowej ds. Badania Dziejów Gdyni i Twórczości Literackiej związanej z Gdynią przy Prezydencie Miasta Gdyni, została przyznana dotacja na wydanie Księgi Limeryków Gdyńskich.